Liesbreuk bij vrouwen: waarom klachten vaak niet worden herkend

Een liesbreuk bij vrouwen wordt minder vaak gezien dan bij mannen, maar verdient juist extra aandacht. Bij vrouwen komt namelijk relatief vaker een femorale breuk voor, die een grotere kans heeft op beklemming. Omdat klachten vaak subtiel zijn en een zwelling niet altijd zichtbaar is, is soms aanvullend onderzoek met een echo nodig. Wanneer behandeling nodig blijkt, wordt regelmatig gekozen voor een kijkoperatie. Toch wordt een liesbreuk bij vrouwen nog vaak laat herkend, waardoor veel vrouwen maanden of zelfs langer met klachten rondlopen voordat de juiste diagnose wordt gesteld.

Dat is ook niet zo vreemd. Waar mannen vaak een duidelijke bult in de lies hebben, zijn de klachten bij vrouwen vaak subtieler. Er kan sprake zijn van een zeurend gevoel, druk, pijn bij bewegen of een trekkend gevoel in de lies, zonder dat er een duidelijke zwelling zichtbaar is. Hierdoor wordt een liesbreuk bij vrouwen regelmatig aangezien voor een spierblessure, heupklacht, bekkenbodemprobleem of gynaecologische aandoening.

Het gevaar is dat vrouwen hierdoor langer met klachten blijven doorlopen. Bovendien komt bij vrouwen relatief vaker een femorale breuk voor. Deze breuk bevindt zich iets lager in de lies, richting het bovenbeen, en heeft een grotere kans om beklemd te raken. Daarom verdienen aanhoudende liesklachten bij vrouwen altijd aandacht.

Wat is een liesbreuk?

Bij een liesbreuk puilt buikvlies, vetweefsel of soms een stukje darm via een zwakke plek in de buikwand naar buiten. Dit gebeurt in de liesstreek. Vaak ontstaat er een bult of zwelling die duidelijker wordt bij hoesten, persen, tillen of lang staan.

Waarom wordt een liesbreuk bij vrouwen vaak gemist?

Een van de grootste uitdagingen is dat de klachten vaak minder typisch zijn dan bij mannen. Niet iedere vrouw heeft een zichtbare bult in de lies. Soms is er alleen sprake van een zeurende pijn, een drukkend gevoel of klachten die optreden tijdens wandelen, sporten of tillen.

Daarnaast komt bij vrouwen relatief vaker een femorale breuk voor. Deze breuk zit net onder de liesband en kan klein zijn, terwijl de klachten toch aanzienlijk zijn. Omdat een femorale breuk minder opvallend kan zijn, wordt deze soms pas ontdekt nadat klachten langere tijd aanwezig zijn.

Het gevolg is dat vrouwen regelmatig langer met hun klachten blijven rondlopen. Dat is niet alleen vervelend, maar kan ook risico’s met zich meebrengen wanneer sprake blijkt te zijn van een femorale breuk.

Waarom is een liesbreuk bij vrouwen anders?

Het belangrijkste verschil is dat vrouwen relatief vaker een femorale breuk kunnen hebben. Een femorale breuk zit net onder de liesband, meer richting het bovenbeen.

Het onderscheid tussen een gewone liesbreuk en een femorale breuk is niet altijd eenvoudig. Ook op een echo of scan kan dit soms lastig zijn. Daarom is het belangrijk dat bij vrouwen met liesklachten of een zwelling in de lies altijd bewust wordt gekeken naar beide mogelijkheden.

Een femorale breuk verdient extra aandacht omdat deze sneller beklemd kan raken. Bij beklemming zit de breuk vast en kan de inhoud van de breuk, bijvoorbeeld vetweefsel of darm, in de knel komen. Dat kan een spoedsituatie worden.

Welke klachten geeft een liesbreuk bij vrouwen?

De klachten kunnen per vrouw verschillen. Veelvoorkomende klachten zijn:

• een zeurend, branderig of stekend gevoel in de lies;
• pijn die erger wordt bij lopen, tillen, sporten, hoesten of persen;
• een drukkend of zwaar gevoel in de lies;
• uitstraling naar de onderbuik, schaamstreek of bovenbeen;
• een kleine zwelling of bult in de lies;
• klachten die in de loop van de dag toenemen;
• minder klachten bij liggen of rust.

Veel vrouwen herkennen deze klachten niet direct als een liesbreuk. Zeker wanneer er geen duidelijke zwelling aanwezig is, wordt vaak gedacht aan een spierprobleem of overbelasting. Daardoor kan het lang duren voordat de juiste diagnose wordt gesteld.

Blijven klachten bestaan of keren ze steeds terug? Dan is het verstandig om een liesbreuk als mogelijke oorzaak te laten onderzoeken.

Wanneer moet u extra alert zijn?

Neem contact op met een arts bij aanhoudende liespijn, een nieuwe zwelling in de lies of klachten die toenemen bij drukverhoging, zoals hoesten, persen of tillen.

Vooral wanneer klachten al langere tijd aanwezig zijn zonder duidelijke verklaring, is het belangrijk om een liesbreuk uit te sluiten.

Neem met spoed contact op bij alarmsignalen zoals:

• plots hevige pijn in de lies;
• een zwelling die niet meer terug te duwen is;
• roodheid of toenemende gevoeligheid van de zwelling;
• misselijkheid of braken;
• koorts;
• een ziek gevoel;
• een opgezette buik of niet meer kunnen ontlasten.

Deze klachten kunnen passen bij beklemming en vragen om snelle beoordeling.

Hoe wordt een liesbreuk bij vrouwen vastgesteld?

De diagnose begint met een gesprek en lichamelijk onderzoek. De arts vraagt onder andere wanneer de klachten ontstaan, waardoor ze toenemen en of er een zwelling zichtbaar of voelbaar is. Vaak wordt gekeken terwijl u staat en terwijl u hoest of perst, omdat een breuk dan beter zichtbaar kan worden.

Omdat liesbreuken bij vrouwen minder duidelijk aanwezig kunnen zijn, is aanvullend onderzoek vaker nodig. Een echo is vaak de eerste stap. Daarbij kan gevraagd worden om druk te zetten, bijvoorbeeld door te persen of te blazen, zodat een kleine breuk beter zichtbaar wordt.

Soms is aanvullend onderzoek met MRI of CT nodig, vooral wanneer de klachten blijven bestaan maar de oorzaak niet direct duidelijk wordt.

Bij vrouwen is het belangrijk dat in het onderzoek specifiek wordt gekeken naar zowel een liesbreuk als een femorale breuk.

Moet een liesbreuk bij vrouwen altijd worden geopereerd?

Bij mannen met weinig klachten wordt soms gekozen voor afwachten. Bij vrouwen ligt dat anders. Omdat een femorale breuk vaker voorkomt en de kans op beklemming groter is, wordt bij vrouwen met een vastgestelde liesbreuk meestal eerder een operatie overwogen.

Dat betekent niet dat iedere klacht direct een operatie vereist. Eerst moet duidelijk zijn of er daadwerkelijk sprake is van een breuk en welke behandeling het meest geschikt is.

Juist omdat liesbreuken bij vrouwen regelmatig laat worden ontdekt, is het belangrijk om na een diagnose tijdig met een chirurg te bespreken wat de beste vervolgstap is.

Welke operatie is geschikt bij vrouwen?

Bij vrouwen wordt vaak een kijkoperatie overwogen, zoals een TEP- of TAPP-operatie. Het voordeel van deze benadering is dat de breuk van binnenuit wordt hersteld en dat ook het femorale gebied goed wordt beoordeeld en afgedekt.

Dat is belangrijk omdat hiermee de kans kleiner wordt dat een femorale breuk over het hoofd wordt gezien.

Welke techniek het beste past, hangt af van de situatie. Daarbij spelen onder andere mee:

• de plek van de breuk;
• eerdere buik- of liesoperaties;
• de ernst van de klachten;
• algemene gezondheid;
• voorkeur en ervaring van de chirurg;
• eventuele andere oorzaken van de klachten.

Een goede beoordeling vooraf blijft daarom essentieel.

Liesbreuk tijdens de zwangerschap

Een zwelling in de lies tijdens de zwangerschap is niet altijd een liesbreuk. Bij zwangere vrouwen kan een zwelling in de lies ook ontstaan door verwijde bloedvaten rond het ronde baarmoederbandje. Dit wordt vaak met een echo beoordeeld.

In veel gevallen verdwijnen deze afwijkingen na de bevalling vanzelf.

Bij zwangerschap is het daarom extra belangrijk om niet te snel conclusies te trekken, maar gericht onderzoek te doen.

Wat kunt u zelf doen bij liesklachten?

Bij verdenking op een liesbreuk kunt u zware belasting tijdelijk vermijden. Denk aan zwaar tillen, persen of intensieve buikdruk. Dit geneest de breuk niet, maar kan klachten soms verminderen.

Een liesbreuk verdwijnt niet vanzelf. Bij aanhoudende klachten, terugkerende pijn of twijfel is beoordeling door een chirurg verstandig.

Voor vrouwen geldt dit misschien nog wel sterker dan voor mannen. Omdat liesbreuken bij vrouwen vaak minder herkenbaar zijn, bestaat het risico dat klachten te lang worden toegeschreven aan iets anders. Een tijdige beoordeling kan helpen om langdurige klachten en mogelijke complicaties te voorkomen.

Wanneer naar Tulp Medisch Centrum?

Bij Tulp Medisch Centrum beoordelen wij regelmatig patiënten met liesklachten, liesbreuken en verdenking op een femorale breuk.

Wij zien regelmatig vrouwen die al langere tijd rondlopen met vage liesklachten voordat de juiste diagnose wordt gesteld. Juist omdat een liesbreuk bij vrouwen minder opvallend kan zijn, kijken wij zorgvuldig naar het volledige klachtenpatroon, het lichamelijk onderzoek en eventuele beeldvorming.

Heeft u als vrouw pijn, druk of een trekkend gevoel in de lies dat niet goed verklaard kan worden? Of nemen uw klachten toe bij lopen, sporten, hoesten, persen of tillen? Dan is het verstandig om dit te laten beoordelen.

Hoe eerder een liesbreuk wordt herkend, hoe kleiner de kans dat u onnodig lang met klachten blijft rondlopen en hoe sneller een passende behandeling kan worden ingezet.